Tekst verbeteren met AI: zo doe je het stap voor stap

Tekst verbeteren met AI: zo geef je context, vraag je eerst om feedback en laat je gericht herschrijven. Met prompts voor mail, rapport, LinkedIn en B1.

Max Schurer
Gepubliceerd op 10 november 2026 · 13 min lezen

Tekst verbeteren met AI doe je zo: plak je tekst in een AI-tool, vertel voor wie hij is en wat hij moet doen, en vraag eerst om feedback in plaats van meteen om een nieuwe versie. Daarna laat je AI herschrijven wat beter kan, en lees je zelf alles na. Zo blijft het jouw tekst, alleen helderder, korter en foutlozer.

De meeste mensen plakken een tekst in ChatGPT met de vraag "verbeter dit" en krijgen iets terug dat netjes is, maar niet meer klinkt als zijzelf. De oorzaak zit meestal in de opdracht. Wie AI vertelt wat de tekst moet bereiken, wat moet blijven en wat anders mag, krijgt een tekst die beter is. Hoe je dat aanpakt in je dagelijkse werk, lees je ook op onze pagina over werken met AI.

  • Bij tekst verbeteren met AI geef je context mee: het doel, de lezer, de toon en wat niet mag veranderen.
  • Vraag eerst om feedback, laat daarna pas herschrijven.
  • Lees altijd zelf na: AI kan feiten veranderen of dingen toevoegen die niet kloppen.

Zo verbeter je een tekst met AI (kort antwoord)

Een tekst verbeteren met AI lukt in vier stappen:

  1. Geef context. Wat is het voor tekst, voor wie is hij en wat moet de lezer na het lezen weten of doen?
  2. Vraag om feedback. Laat AI eerst benoemen wat er beter kan, zonder iets te herschrijven.
  3. Laat gericht herschrijven. Kies welke verbeterpunten je overneemt en laat AI alleen die doorvoeren.
  4. Controleer. Kloppen de feiten, namen en getallen nog? Klinkt het als jij?

Meer is het niet. Het verschil met "verbeter deze tekst" zit in stap 1 en 2. Zonder context gokt AI wat jij bedoelt met beter, en dat wordt vaak: langer, formeler en vol woorden die je zelf nooit zou gebruiken. Met context weet AI waar het naartoe moet. En door eerst feedback te vragen, houd jij de regie over je eigen tekst.

Wat AI goed kan bij tekst verbeteren, en wat niet

Bij tekst verbeteren met AI is de tool een sterke redacteur voor het handwerk van schrijven. Je krijgt binnen een paar seconden een tweede paar ogen, op elk moment van de dag. Maar AI weet niet wat jij weet. Het kent je klant niet, je organisatie niet en de afspraak van vorige week niet. Daarom is het handig om te weten waar AI sterk in is en waar jij nodig blijft.

Waar AI sterk in is

  • Spelling en grammatica. Tikfouten, dt-fouten, verkeerde leestekens en zinnen die grammaticaal niet lopen.
  • Structuur. Een logische volgorde, een duidelijke opening, tussenkopjes en alinea's met één idee per alinea.
  • Toon. Een mail vriendelijker maken, een klacht zakelijker, een tekst minder stijf. Je kunt ook vragen om je in plaats van u, of andersom.
  • Inkorten. Overbodige woorden schrappen, herhaling eruit halen, een lange mail terugbrengen tot de kern.
  • Eenvoudiger maken. Moeilijke woorden vervangen, lange zinnen opknippen en vaktaal uitleggen.
  • Meelezen als de lezer. Je kunt AI vragen de tekst te lezen alsof het je klant, je manager of een sollicitant is, en te zeggen wat onduidelijk is.

Waar je zelf nodig blijft

  • Feiten. AI kan bij het herschrijven een datum, bedrag of naam veranderen, of iets toevoegen wat er niet stond. Dat heet hallucineren: AI vult gaten op met iets wat aannemelijk klinkt.
  • Inhoudelijke keuzes. Wat je wel en niet zegt aan een klant of collega, beslis jij.
  • Jouw stem. AI schrijft standaard op een gemiddelde manier. Wil je dat het als jou klinkt, dan moet je dat sturen en controleren.
  • Vertrouwelijke informatie. Zet geen persoonsgegevens, klantgegevens of vertrouwelijke stukken in een AI-tool zonder goede afspraken. Lees hierover meer in ons artikel is ChatGPT veilig.

Kort gezegd: laat AI het schaafwerk doen en houd zelf de inhoud in de hand. Wie een tekst verbetert met AI, blijft eindredacteur van zijn eigen werk.

De prompt: wat je meegeeft bij tekst verbeteren met AI

Een prompt is de opdracht die je aan een AI-tool geeft. Hoe beter die opdracht, hoe beter het resultaat. Voor tekst verbeteren met AI zijn vier dingen belangrijk. Wil je meer weten over hoe een goede opdracht is opgebouwd, lees dan wat een prompt is en welke zeven bouwstenen erin horen.

1. Het doel. Wat moet de tekst bereiken? Een afspraak maken, een klacht afhandelen, een besluit uitleggen, iemand overtuigen. Een tekst is pas beter als hij zijn doel beter haalt.

2. De lezer. Voor wie is het? Een directeur leest anders dan een nieuwe collega, een klant anders dan een leverancier. Noem ook wat de lezer al weet en wat niet.

3. De toon. Zakelijk, vriendelijk, direct, warm, formeel? Geef liefst een voorbeeld: "zoals je tegen een collega praat die je aardig vindt" werkt beter dan "informeel".

4. Wat moet blijven. Dit is de stap die de meeste mensen vergeten. Noem wat AI niet mag veranderen: feiten, getallen, namen, de volgorde, een vaste zin, je eigen stijl. Zonder deze regel gaat AI ook dingen verbeteren die goed waren.

Zo ziet een complete prompt eruit:

Een tekst verbeteren met context

Ik wil deze tekst verbeteren. Het is een [soort tekst] voor [lezer]. Het doel: [wat de lezer moet weten of doen]. De toon: [toon].

Verander niets aan de feiten, getallen en namen. Houd de tekst ongeveer even lang, of korter.

[plak je tekst]

Je hoeft niet elke keer alles in te vullen. Maar hoe meer context, hoe minder je achteraf hoeft te herstellen.

Stap voor stap: eerst feedback, dan herschrijven

De slimste manier om een tekst te verbeteren met AI is in twee rondes werken. Eerst feedback, dan herschrijven. Waarom? Als AI meteen een nieuwe versie maakt, zie je niet wat er veranderd is en waarom. Je moet dan zin voor zin vergelijken. Bij feedback zie je per punt wat er beter kan, en kies jij wat je overneemt.

Stap 1

Vraag om feedback

Feedback op je tekst

Lees deze tekst als een kritische redacteur. Herschrijf nog niets. Geef maximaal vijf verbeterpunten, van belangrijk naar minder belangrijk. Let op: is het doel duidelijk, is de opbouw logisch, zijn er zinnen te lang of te vaag, en past de toon bij [lezer]?

[plak je tekst]

Stap 2

Kies wat je overneemt

Lees de punten en bepaal zelf wat je ermee doet. Soms heeft AI gelijk, soms niet. Een opmerking als "maak het formeler" kan kloppen voor een offerte, maar niet voor een mail aan een vaste klant met wie je al jaren werkt.

Stap 3

Laat gericht herschrijven

Gericht herschrijven

Verwerk alleen punt 1, 2 en 4 uit je feedback. Laat de rest van de tekst zoveel mogelijk zoals hij is. Zet de zinnen die je hebt aangepast vetgedrukt, zodat ik ze kan controleren.

Het vetgedrukt maken van wijzigingen is een handige truc. Je ziet direct wat er anders is en hoeft niet de hele tekst opnieuw te lezen.

Stap 4

Controleer en maak af

Lees de nieuwe versie hardop of in je hoofd. Kloppen alle feiten nog? Staat er niets in wat je niet zou zeggen? Is hij niet langer geworden dan nodig? Pas zelf de laatste woorden aan. Dat laatste stukje eigen werk maakt het verschil tussen een AI-tekst en jouw tekst.

Laat AI je tekst als laatste stap lezen vanuit de lezer: "Lees dit als [lezer] die weinig tijd heeft. Wat is na tien seconden lezen je conclusie, en wat snap je niet?" Zo ontdek je of je boodschap overkomt.

Voorbeelden: tekst verbeteren met AI in de praktijk

Hieronder vier situaties waarin tekst verbeteren met AI goed werkt, met een prompt die je kunt overnemen. De prompts werken in ChatGPT, Copilot, Gemini en Claude.

Een mail

Een mail aan een klant over een vertraagde levering. Je eerste versie is lang, verontschuldigend en de oplossing staat pas in de laatste alinea.

1. Een mail verbeteren

Verbeter deze mail aan een klant over een vertraagde levering. De klant wil vooral weten wanneer het wel komt. Zet de nieuwe datum en de oplossing bovenaan, bied één keer excuses aan en houd het onder de 150 woorden. Verander de datum en het ordernummer niet.

[plak je mail]

Een rapport

Een rapport of notitie voor het managementteam. De inhoud klopt, maar de conclusie is lastig te vinden.

2. Een rapport verbeteren

Dit is een notitie voor het managementteam. Geef eerst feedback op de opbouw: staat de conclusie vooraan, en is duidelijk welk besluit er gevraagd wordt? Stel daarna een samenvatting van maximaal vijf zinnen voor die bovenaan kan. Verander niets aan de cijfers.

[plak je notitie]

Een LinkedIn-post

Je wilt iets delen over je werk, maar je tekst leest als een persbericht.

3. Een LinkedIn-post verbeteren

Verbeter deze LinkedIn-post. Ik wil dat hij klinkt als ik, persoonlijk en nuchter, niet als een persbericht. Maak de eerste twee zinnen sterker, zodat mensen verder lezen. Geen hashtags, geen emoji en geen woorden als “trots” of “enthousiast”. Houd mijn voorbeeld en mijn conclusie.

[plak je post]

Een tekst in B1-taal

B1 is een taalniveau dat de meeste mensen goed kunnen lezen: korte zinnen, gewone woorden, één boodschap per alinea. Dat is geen overbodige luxe. Volgens Stichting Lezen & Schrijven hebben ongeveer 3 miljoen mensen in Nederland moeite met lezen, schrijven en/of rekenen. Voor een brief, een uitleg op een website of een regeling voor medewerkers is B1 dus vaak een goede keuze.

4. Een tekst in B1-taal

Herschrijf deze tekst op taalniveau B1. Gebruik korte zinnen, gewone woorden en de je-vorm. Leg moeilijke woorden uit als ze nodig zijn. Laat alle regels, bedragen en datums staan. Zet onderaan een lijstje van de woorden die je hebt vervangen.

[plak je tekst]

Bij B1 draait het vooral om eenvoudiger schrijven. Controleer wel of de betekenis niet verschuift. Bij regels en rechten kan een eenvoudiger woord net iets anders betekenen.

Zo voorkom je dat het als AI klinkt

Een tekst die je met AI hebt verbeterd, herken je soms meteen. Hij is net te glad, te enthousiast en vol vaste uitdrukkingen. Lezers haken dan af, ook als de inhoud klopt. Gelukkig kun je dat voorkomen.

Geef een voorbeeld van je eigen stijl. Plak een tekst die je zelf goed vindt en vraag AI om in die stijl te schrijven. Dat werkt beter dan elke omschrijving.

Verbied wat je niet wilt. Noem woorden en zinnen die je nooit gebruikt. Denk aan "naadloos", "cruciaal", "in het huidige landschap" of "ik hoop dat deze mail je goed bereikt". AI houdt zich daar goed aan als je het expliciet vraagt.

Vraag om minder, niet om meer. AI maakt teksten graag langer. Vraag daarom om korter, of om "even lang". Een betere tekst is bijna altijd een kortere tekst.

Laat niet alles herschrijven. Wie AI teksten helemaal laat herschrijven, verliest snel zijn eigen stem. Laat AI alleen de zinnen aanpassen die beter moeten. Hoe meer van je eigen tekst blijft staan, hoe meer het als jou klinkt.

Lees het hardop. Struikel je over een zin of zou je hem nooit zo zeggen? Pas hem aan. Dit is de snelste test of een tekst nog van jou is.

Wil je weten of anderen kunnen zien dat een tekst met AI is gemaakt? In ons artikel over de AI-detector lees je hoe betrouwbaar die tools zijn.

Laat het minder als AI klinken

Lees deze tekst en markeer zinnen die klinken als typische AI-tekst: te glad, te enthousiast, clichés of overbodige bijzinnen. Stel voor elke zin een gewonere versie voor, zoals een collega het zou zeggen.

[plak je tekst]

Tekst verbeteren met ChatGPT, Copilot of Claude

Je kunt een tekst verbeteren met AI in vrijwel elke AI-assistent. De werkwijze uit dit artikel werkt overal: context geven, eerst feedback, dan gericht herschrijven. Wel verschilt het per tool hoe je werkt.

ChatGPT

In ChatGPT plak je je tekst in het gesprek en geef je je opdracht. Voor langere teksten is er canvas: een apart venster naast het gesprek waarin je tekst staat. Daar kun je een stuk tekst selecteren en alleen dat laten aanpassen. Er zijn ook snelkoppelingen om suggesties te krijgen, de lengte aan te passen of het leesniveau te veranderen. Tekst verbeteren met ChatGPT kan ook met de gratis versie.

Copilot in Word

Werk je in Word met Microsoft 365, dan heb je misschien Copilot in je document. Volgens Microsoft selecteer je de tekst, open je Copilot en kies je Auto Rewrite, of beschrijf je zelf hoe de tekst anders moet. Daarna kies je Replace om de tekst te vervangen, Insert below om hem eronder te zetten of Regenerate voor een nieuwe versie. Zie je Copilot niet, dan zit het mogelijk niet in je abonnement of heeft je organisatie het uitgezet. Het voordeel: bij tekst verbeteren met AI in Word blijft je tekst in je document en hoef je niets te kopiëren.

Claude

Ook in Claude plak je je tekst in het gesprek. Voor langere documenten maakt Claude een artifact: een document naast het gesprek. Volgens de hulppagina van Claude kun je daarin tekst selecteren en met "Edit with Claude" alleen dat stuk laten aanpassen. Artifacts zitten ook in het gratis abonnement. Zo kun je ook in Claude een tekst verbeteren met AI zonder alles opnieuw te laten schrijven.

Welke kies je?

Gebruik vooral de tool die je organisatie heeft goedgekeurd. Voor vertrouwelijke stukken is dat belangrijker dan welke tool net iets mooier schrijft. Het verschil tussen de tools is kleiner dan het verschil tussen een goede en een slechte opdracht. Wie goed leert prompten, kan in elke tool uit de voeten.

Veelgemaakte fouten bij tekst verbeteren met AI

Alleen "verbeter dit" vragen. Zonder doel en lezer weet AI niet wat beter is. Je krijgt dan een tekst die anders is, niet per se beter.

Niet controleren. Ook als je een tekst verbetert met AI, kan de tool een datum, bedrag of naam veranderen. Lees elke tekst na voordat je hem verstuurt, zeker als er feiten in staan.

De hele tekst laten herschrijven. Dan verdwijnt je eigen stem. Laat alleen de stukken aanpassen die beter moeten.

Vertrouwelijke informatie plakken. Klantgegevens, namen van collega's en interne stukken horen niet in een AI-tool zonder goede afspraken. Vervang ze door iets algemeens, zoals [klant] of [bedrag].

Te snel tevreden zijn. De eerste versie die je krijgt als je een tekst verbetert met AI, is een begin. Vraag door: "korter", "minder formeel", "zet de vraag aan de klant bovenaan". Een paar korte vervolgvragen leveren vaak de grootste verbetering op.

Veelgestelde vragen over tekst verbeteren met AI

Is tekst verbeteren met AI gratis?

Ja, tekst verbeteren met AI kan gratis. ChatGPT, Gemini en Claude hebben een gratis versie. Met een betaald abonnement krijg je meestal meer gebruik en nieuwere modellen. Copilot in Word hangt af van je Microsoft 365-abonnement of de licentie van je organisatie.

Kan AI mijn spelling en grammatica controleren?

Ja. Bij tekst verbeteren met AI vindt de tool de meeste tikfouten, dt-fouten en zinnen die niet lopen. Vraag er expliciet om: "Controleer alleen spelling en grammatica, verander verder niets." Anders gaat AI ook je stijl aanpassen.

Werkt dit ook in Copilot, Gemini of Claude?

Ja. De werkwijze voor tekst verbeteren met AI uit dit artikel werkt in elke AI-assistent: geef context, vraag eerst om feedback en laat daarna gericht herschrijven. De prompts kun je in elke tool gebruiken.

Mag ik een tekst van mijn werk in ChatGPT zetten?

Dat hangt af van wat erin staat en wat je organisatie toestaat. Zet geen persoonsgegevens, klantgegevens of vertrouwelijke informatie in een gratis of persoonlijke AI-tool. Gebruik de tool die je werkgever heeft goedgekeurd, of haal gevoelige gegevens eerst uit de tekst.

Kunnen anderen zien dat mijn tekst met AI is verbeterd?

Niet altijd. Als je AI alleen laat schaven en zelf de laatste versie maakt, is dat lastig te herkennen. Een tekst die AI helemaal heeft herschreven, valt eerder op door clichés en een gladde toon. AI-detectors zijn bovendien niet betrouwbaar genoeg om daar zeker van te zijn.

Heb ik ervaring met AI nodig om teksten te verbeteren?

Nee. Als je een mail kunt typen, kun je een tekst verbeteren met AI. Begin met een korte tekst, gebruik een van de prompts uit dit artikel en kijk wat er gebeurt. Na een paar keer weet je welke context het meeste verschil maakt.

Is een door AI verbeterde tekst nog mijn tekst?

Ja, als jij de inhoud bepaalt en de eindversie controleert. Zie AI als een collega die meeleest. Jij blijft verantwoordelijk voor wat er staat, dus lees altijd na voordat je iets verstuurt of publiceert.

Beter leren schrijven met AI

Tekst verbeteren met AI is een van de handigste dingen die je met AI kunt doen. Maar het werkt pas goed als je weet hoe je een opdracht geeft, hoe je antwoorden beoordeelt en wat je wel en niet in een AI-tool zet. Daarvoor hebben we AI Fundament gemaakt, de online AI-cursus van AIcursus.nl.

In acht modules leer je een vaste werkwijze die in elke AI-tool werkt. Eén van de modules heet Tekst en communicatie. Je oefent met meer dan twintig praktijkopdrachten en krijgt op elke opdracht direct feedback in het Nederlands. De AI zit in het platform, dus je hebt geen eigen AI-abonnement nodig. Na afronding ontvang je een certificaat van deelname.

AI Fundament kost € 39,95 per persoon, eenmalig en inclusief btw. Je volgt de cursus volledig online, in je eigen tempo, met levenslange toegang. Wil je eerst kijken of het bij je past? Maak een gratis proefaccount aan en probeer zeven dagen een demomodule.

Max Schurer
Geschreven door
Max Schurer

Max is medeoprichter van AIcursus.nl en maakte AI Fundament samen met Wijnand Wieling. Hij werkt dagelijks met AI en volgt de ontwikkelingen al sinds de eerste versie van ChatGPT. Hij test nieuwe tools, probeert toepassingen uit en ontdekt wat wel en niet werkt in de praktijk. Wat hij leert, verwerkt hij in de cursus en in de artikelen in de kennisbank.

Meer over ons

Meer over Werken met AI

Alles over Werken met AI