Vertalen met AI: zo krijg je een vertaling die klopt

Vertalen met AI: zo geef je ChatGPT, Copilot of een andere tool de juiste opdracht, wanneer een vertaaltool handiger is en hoe je controleert.

Max Schurer
Gepubliceerd op 10 november 2026 · 13 min lezen

Vertalen met AI doe je door een AI-chatbot zoals ChatGPT, Copilot, Gemini of Claude meer te geven dan alleen de tekst. Vertel ook voor wie de vertaling is, welke toon past en welke vaktermen vastliggen. Daarna controleer je het resultaat, bijvoorbeeld door het terug te laten vertalen. Voor snelle, letterlijke vertalingen zijn vertaaltools als DeepL en Google Translate ook prima.

Of vertalen met AI een stijve tekst oplevert of een tekst die klinkt alsof hij in die taal is geschreven, hangt vooral af van je opdracht en je controle achteraf. Wie dat goed doet, kan met AI een mail aan een Duitse leverancier, een Engelse offerte of een Franse handleiding snel op niveau krijgen. Meer over hoe AI past in je dagelijkse werk lees je op onze pagina over werken met AI.

  • Bij vertalen met AI geef je context mee: doelgroep, toon, vaktermen en het land waar de lezer woont.
  • Vertaaltools als DeepL en Google Translate zijn snel en handig voor losse zinnen en documenten; een AI-chatbot kun je daarnaast sturen op stijl en doelgroep.
  • Juridische, medische en officiële teksten laat je door een mens vertalen of controleren. Voor officiële documenten heb je soms een beëdigde vertaling nodig.
  • Zet geen persoonsgegevens of vertrouwelijke informatie in een gratis tool.

Zo vertaal je met AI: het korte antwoord

Wil je direct beginnen met vertalen met AI? Dit is de aanpak in vijf stappen, die we hieronder uitwerken.

  1. Kies je tool. Een AI-chatbot (ChatGPT, Copilot, Gemini of Claude) als je de vertaling wilt sturen op toon en doelgroep. Een vertaaltool (DeepL of Google Translate) als je snel een letterlijke vertaling nodig hebt.
  2. Geef context. Vertel wie de tekst leest, in welk land, met welk doel en in welke toon.
  3. Leg vaktermen vast. Geef een lijstje met woorden die je op een vaste manier vertaald wilt hebben, zoals productnamen en functietitels.
  4. Controleer. Laat de vertaling terugvertalen naar het Nederlands, of laat de AI uitleggen welke keuzes hij maakte.
  5. Beslis wie het laatste woord heeft. Bij een interne mail ben jij dat. Bij een contract, een bijsluiter of een tekst voor je website is dat een moedertaalspreker of een professionele vertaler.

Die laatste stap wordt vaak overgeslagen, terwijl daar het verschil zit tussen handig en riskant.

AI-chatbots en vertaaltools: wat is het verschil?

Als mensen het over AI vertalen hebben, bedoelen ze meestal een van twee soorten tools. Ze werken allebei met AI, maar je gebruikt ze anders.

Vertaaltools: DeepL en Google Translate

Voor veel mensen begint vertalen met AI bij DeepL of Google Translate. Die tools zijn gemaakt om te vertalen: je plakt een tekst in het ene vak en krijgt de vertaling in het andere. Ze zijn snel, je hoeft niets uit te leggen en ze kunnen ook hele documenten aan. Dat maakt ze handig voor het begrijpen van een buitenlandse mail, het snel vertalen van een webpagina of het maken van een eerste versie.

Het nadeel: je kunt minder sturen. Bij sommige tools, zoals DeepL, kun je wel kiezen tussen formeel en informeel of een woordenlijst instellen. Maar je kunt niet uitleggen dat de tekst voor nieuwe klanten in Vlaanderen is en vriendelijk maar niet amicaal moet klinken. Google waarschuwt op zijn eigen hulppagina bovendien dat AI-vertalingen fouten kunnen bevatten.

AI-chatbots: ChatGPT, Copilot, Gemini en Claude

Een AI-chatbot is niet gemaakt als vertaalmachine, maar vertalen met AI gaat in een chatbot vaak goed, omdat hij taal begrijpt en kan herschrijven. Het grote voordeel is dat je kunt uitleggen wat je wilt. Tekst vertalen met ChatGPT of een andere chatbot is daardoor meer een gesprek: je geeft een opdracht, bekijkt het resultaat en stuurt bij. "Iets formeler." "Gebruik 'offerte', niet 'aanbieding'." "Maak het korter, het is voor een LinkedIn-bericht."

Een chatbot kan een tekst ook tegelijk vertalen en inkorten, of uitleggen waarom hij een bepaald woord koos. Het nadeel is dat een chatbot soms te vrij vertaalt: hij maakt een zin mooier dan bedoeld, laat een detail weg of voegt iets toe. Daar kom je achter door goed te controleren. Hoe dat werkt, lees je verderop.

Welke tool kies je voor vertalen met AI?

Er is geen tool die altijd de beste is. Welke vertaling het best uitpakt, hangt af van het taalpaar, het soort tekst en hoe goed je opdracht is. Een praktische vuistregel:

SituatieHandig om te gebruiken
Een buitenlandse mail of webpagina snel begrijpenVertaaltool
Een eerste versie van een lang documentVertaaltool of chatbot
Een tekst die moet aansluiten bij een doelgroepAI-chatbot met een goede prompt
Een tekst in een andere toon of korter vertalenAI-chatbot
Een vertaling controleren of uitleggenAI-chatbot
Contracten, medische teksten, officiële documentenMenselijke vertaler

Veel mensen combineren de twee: eerst een vertaaltool voor een snelle basis, dan een chatbot om de toon en de doelgroep goed te krijgen. Ook dat is vertalen met AI.

De prompt: zo vertaal je met AI op niveau

De opdracht die je de AI geeft, heet een prompt. Hoe beter de prompt, hoe beter de vertaling. Een opdracht als "vertaal dit naar het Engels" werkt, maar levert vaak een correcte en vlakke tekst op. Wil je een vertaling die past bij je lezer, geef dan vier dingen mee. Wil je meer weten over goede prompts in het algemeen, lees dan onze pagina over prompten.

1De doelgroep

Een vertaling voor een collega leest anders dan een vertaling voor een klant. Vertel wie de tekst leest en wat die persoon al weet. "Voor Duitse inkopers die ons bedrijf nog niet kennen" geeft de AI veel meer houvast dan alleen "naar het Duits".

2De toon

Wil je formeel of informeel? In het Duits en het Frans is het verschil tussen "Sie" en "du" of "vous" en "tu" belangrijk, en een verkeerde keuze valt direct op. Zeg het er dus bij. Noem ook het doel: overtuigen, informeren, excuses maken.

3Vaktermen en vaste woorden

Elke organisatie heeft woorden die altijd op dezelfde manier vertaald moeten worden: productnamen, functietitels, namen van afdelingen. Geef die mee in een kort lijstje. Zo voorkom je dat dezelfde term in één document drie verschillende vertalingen krijgt.

4Lokaliseren

Lokaliseren betekent dat je een tekst niet alleen vertaalt, maar ook aanpast aan het land van de lezer. Denk aan datums, valuta, maten en voorbeelden die daar niemand kent. Een verwijzing naar Koningsdag of de Belastingdienst zegt een Britse lezer niets. Engels voor het Verenigd Koninkrijk verschilt ook van Engels voor de Verenigde Staten, en Vlaams Nederlands van Nederlands Nederlands. Vraag bij vertalen met AI daarom expliciet om te lokaliseren.

Kant-en-klare prompts

Deze prompts werken in ChatGPT, Copilot, Gemini en Claude. Vul de stukken tussen haken in.

1. Een vertaling met context

Vertaal de tekst hieronder naar het [taal]. De lezers zijn [doelgroep] in [land]. Het doel van de tekst is [doel]. Gebruik een [formele/informele] toon. Vertaal deze woorden altijd zo: [term] = [vertaling], [term] = [vertaling]. Pas datums, bedragen en voorbeelden aan aan het land van de lezer. Geef alleen de vertaling.

[plak de tekst]

2. Een mail aan een buitenlandse relatie

Ik wil deze mail sturen aan [functie] bij een bedrijf in [land]. We hebben al [eerder/nog nooit] contact gehad. Vertaal hem naar het [taal] zodat hij vriendelijk en zakelijk klinkt, zoals een moedertaalspreker hem zou schrijven. Wijs me op zinnen die in die cultuur te direct of juist te vaag kunnen overkomen.

[plak de mail]

3. Vertalen en tegelijk inkorten

Vertaal deze tekst naar het [taal] en maak hem geschikt voor [kanaal, bijvoorbeeld een LinkedIn-bericht]. Maximaal [aantal] woorden. Behoud de kernboodschap en de feiten, en laat voorbeelden weg die buiten Nederland niet bekend zijn.

[plak de tekst]

4. Een woordenlijst maken

Hieronder staat een tekst uit onze organisatie. Haal alle vaktermen, productnamen en functietitels eruit en zet ze in een tabel met een voorstel voor de vertaling in het [taal]. Geef bij twijfel twee opties en leg het verschil uit.

[plak de tekst]

Bewaar je woordenlijst en je vaste prompt. Bij een volgende vertaling plak je die er gewoon weer boven. Zo klinkt alles wat je met AI vertaalt hetzelfde.

Lange documenten vertalen met AI

Een korte mail vertalen met AI is eenvoudig. Een rapport van twintig pagina's met tabellen en kopjes is lastiger.

Vertaaltools zoals DeepL en Google Translate hebben een functie om hele documenten te vertalen, waarbij ze de opmaak zo goed mogelijk behouden. DeepL beschrijft dat bijvoorbeeld op zijn pagina met functies. Dat is handig voor een eerste versie. Controleer daarna wel de tabellen, de kopjes en de afbrekingen, want die verschuiven weleens.

Ook in een AI-chatbot kun je een bestand toevoegen. Microsoft beschrijft bijvoorbeeld hoe je in Microsoft 365 Copilot Chat een bestand laat vertalen: je voegt het document toe en vertelt in je prompt wat er vertaald moet worden. Microsoft raadt daar ook aan om de toon en schrijfstijl te noemen, en erbij te zeggen dat de oorspronkelijke betekenis behouden moet blijven. Dat is goed advies voor elke chatbot.

Bij lange teksten in een chatbot helpen een paar gewoontes:

  • Werk in delen. In een chatbot werkt het best per hoofdstuk of per paar pagina's. Lange teksten in één keer geven meer kans dat de AI stukken samenvat of overslaat.
  • Herhaal je afspraken. Plak bij elk nieuw deel dezelfde woordenlijst en toon. Zo blijft het document één geheel.
  • Vergelijk de lengte. Is de vertaling opvallend korter dan het origineel? Dan is er waarschijnlijk iets weggevallen.

Wanneer vertalen met AI niet genoeg is

AI vertalen is snel en vaak goed genoeg. Maar er zijn teksten waarbij "vaak goed genoeg" niet volstaat. Een fout in een interne mail kost je een gênant moment. Een fout in een contract of een bijsluiter kan geld kosten of gevaarlijk zijn.

Juridische teksten

Contracten, algemene voorwaarden en offertes met juridische afspraken bevatten termen met een precieze betekenis. Een begrip uit het Nederlandse recht heeft in een ander land niet altijd een gelijke tegenhanger. AI kiest dan een woord dat in de buurt komt, maar dat kan juridisch iets anders betekenen. Bij zulke teksten is vertalen met AI hooguit handig om zelf te begrijpen wat er staat. De echte vertaling laat je over aan een vakvertaler.

Medische teksten

Bij medische informatie kan een kleine fout grote gevolgen hebben: een verkeerde dosering, een gemiste waarschuwing. Medische teksten voor patiënten of cliënten laat je dus altijd door een deskundige vertalen of controleren.

Teksten die je publiceert

Een tekst op je website, in een brochure of in een advertentie lezen veel mensen. Een vreemde zin of een verkeerde toon zegt dan iets over je organisatie. Laat zo'n tekst nalezen door een moedertaalspreker voordat je hem publiceert.

Beëdigde vertalingen

Soms vraagt een instantie om een beëdigde vertaling, bijvoorbeeld van een diploma, een akte of een ander officieel document. Die kan AI niet maken. In Nederland mogen alleen vertalers die in het Register beëdigde tolken en vertalers staan én beëdigd zijn zo'n gewaarmerkte vertaling maken. Dat register wordt beheerd door Bureau Wbtv, onderdeel van de Raad voor Rechtsbijstand. Vertalers staan er alleen in op taalniveau C1. Vraag bij twijfel aan de instantie of een beëdigde vertaling nodig is.

AI kan je hier wel helpen om zelf te begrijpen wat er in een document staat. Het eindproduct komt van een mens.

Een AI-vertaling controleren zonder de taal te spreken

Hoe weet je of een vertaling klopt als je de taal zelf niet goed beheerst? Dat is de lastigste vraag bij vertalen met AI. Gelukkig zijn er manieren om fouten op te sporen, ook als je geen moedertaalspreker bent.

Terugvertalen

Dit is de bekendste controle. Laat de vertaling terugvertalen naar het Nederlands, het liefst in een nieuw gesprek of met een andere tool. Zo weet de AI niet wat het origineel was. Vergelijk de terugvertaling met je oorspronkelijke tekst. Staat er iets anders, mist er iets of klinkt een zin ineens heel anders? Dan zit daar waarschijnlijk een probleem.

Terugvertalen is geen garantie. Een vertaling kan terugvertaald prima lijken en toch stijf klinken voor een moedertaalspreker. Maar het vangt de grootste fouten: weggelaten zinnen, omgedraaide betekenissen en verkeerde getallen.

Laten uitleggen

Vraag de AI om zijn keuzes uit te leggen. Dat levert vaak verrassend nuttige informatie op.

5. Een vertaling laten controleren

Hieronder staan een Nederlandse tekst en de vertaling in het [taal]. Vergelijk ze zin voor zin. Geef aan waar de vertaling iets weglaat, toevoegt of anders zegt dan het origineel. Leg ook uit welke woorden of zinnen voor een moedertaalspreker onnatuurlijk kunnen klinken, en stel een betere versie voor.

Origineel: [plak de Nederlandse tekst]
Vertaling: [plak de vertaling]

Let op getallen, namen en datums

Bij vertalen met AI gaan details makkelijk mis: een bedrag dat anders wordt geschreven, een datum in de verkeerde volgorde, een naam die wordt "vertaald". Loop die dingen altijd zelf na, ook als de rest goed lijkt. AI kan bovendien met grote stelligheid iets beweren wat niet klopt. Waarom dat gebeurt, lees je in ons artikel over AI-hallucinaties.

Vraag het iemand die de taal spreekt

Spreekt een collega of relatie de taal als moedertaal? Vraag of die vijf minuten naar een belangrijke tekst wil kijken. Een tweede paar ogen is vaak genoeg.

Privacy bij vertalen met AI

Bij vertalen met AI plak je vaak complete teksten in een tool: mails van klanten, contracten, verslagen. Daar zitten nogal eens namen, adressen of vertrouwelijke afspraken in. Denk daarom even na voordat je iets invoert.

Gratis tools gaan soms anders om met je tekst dan betaalde versies. DeepL schrijft bijvoorbeeld in zijn privacybeleid dat teksten in de gratis vertaler een tijd worden bewaard om de vertaalmodellen te trainen en te verbeteren. Je mag er volgens datzelfde beleid geen teksten met persoonsgegevens in vertalen. Bij DeepL Pro worden teksten volgens hetzelfde beleid niet gebruikt om de dienst te verbeteren. Andere aanbieders hebben hun eigen regels, en die veranderen geregeld. Lees dus de voorwaarden van de tool die je gebruikt, en kijk in de instellingen of je kunt voorkomen dat je gesprekken voor training worden gebruikt.

Een paar vuistregels voor veilig vertalen met AI:

  • Gebruik de tool die je organisatie heeft goedgekeurd. Zakelijke versies hebben vaak betere afspraken over je gegevens.
  • Haal persoonsgegevens weg. Vervang namen door "klant A" of "medewerker B" voordat je een tekst laat vertalen.
  • Vertrouwelijk blijft binnen. Een contract in onderhandeling of een tekst over een reorganisatie zet je niet in een gratis tool.

Meer over wat je wel en niet in een AI-tool zet, lees je in ons artikel is ChatGPT veilig. Die regels gelden ook voor andere chatbots.

Veelgestelde vragen over vertalen met AI

Is vertalen met ChatGPT beter dan DeepL of Google Translate?

Dat hangt af van de tekst en van je opdracht. Vertaaltools als DeepL en Google Translate zijn snel en eenvoudig. Een chatbot als ChatGPT kun je beter sturen op toon, doelgroep en vaktermen. Probeer bij een belangrijke tekst beide en vergelijk het resultaat.

Kun je met Copilot ook vertalen?

Ja. Copilot kan teksten vertalen, en in Microsoft 365 Copilot Chat kun je ook een bestand toevoegen en laten vertalen. Vertalen met Copilot werkt met dezelfde prompts als in andere chatbots: geef doelgroep, toon en vaktermen mee.

Werken deze tips ook in Gemini en Claude?

Ja. De aanpak in dit artikel werkt in elke AI-chatbot, of je nu ChatGPT, Copilot, Gemini of Claude gebruikt. Wat telt, zijn de context die je meegeeft en de controle achteraf.

Wat kost vertalen met AI?

Vertalen met AI kan gratis: voor de meeste dagelijkse vertalingen kun je beginnen met de gratis versies van vertaaltools en AI-chatbots. Betaalde versies bieden meestal meer mogelijkheden en betere afspraken over je gegevens. Werk je met vertrouwelijke teksten, kijk dan eerst welke tool je organisatie heeft goedgekeurd.

Is tekst vertalen met AI betrouwbaar genoeg voor mijn werk?

Voor interne mails, eerste versies en het begrijpen van buitenlandse teksten meestal wel, mits je controleert. Voor contracten, medische informatie en teksten die je publiceert niet zonder controle door een mens.

Kan AI een beëdigde vertaling maken?

Nee. Een beëdigde vertaling mag in Nederland alleen worden gemaakt door een vertaler die in het Register beëdigde tolken en vertalers staat en beëdigd is. AI kan je wel helpen om een document vooraf te begrijpen.

Mag ik vertrouwelijke teksten laten vertalen met AI?

Alleen in een tool die je organisatie daarvoor heeft goedgekeurd en met goede afspraken over je gegevens. Haal persoonsgegevens weg en zet vertrouwelijke informatie niet in een gratis tool.

Is vertalen met AI ook geschikt als ik weinig ervaring heb met AI?

Ja. Vertalen met AI is een van de makkelijkste manieren om met AI te beginnen, omdat je het resultaat direct kunt gebruiken. Begin met een korte tekst, gebruik een van de prompts uit dit artikel en controleer de uitkomst.

Beter vertalen met AI begint bij een goede basis

Goed vertalen met AI draait om dezelfde vaardigheden als al het andere werk met AI: een duidelijke opdracht geven, de juiste context meegeven en het resultaat kritisch beoordelen. Die vaardigheden leer je in AI Fundament, de online AI-cursus van AIcursus.nl. In acht modules leer je een vaste werkwijze die in elke AI-tool werkt, van prompts schrijven tot teksten, onderzoek en data. Je oefent met praktijkopdrachten en krijgt op elke opdracht direct persoonlijke feedback in het Nederlands. Na afloop ontvang je een certificaat van deelname.

De cursus is volledig online, in je eigen tempo, en je houdt levenslang toegang. Een eigen AI-abonnement heb je niet nodig. AI Fundament kost € 39,95 per persoon, eenmalig en inclusief btw. Wil je eerst kijken of het bij je past? Maak dan een gratis proefaccount aan.

Max Schurer
Geschreven door
Max Schurer

Max is medeoprichter van AIcursus.nl en maakte AI Fundament samen met Wijnand Wieling. Hij werkt dagelijks met AI en volgt de ontwikkelingen al sinds de eerste versie van ChatGPT. Hij test nieuwe tools, probeert toepassingen uit en ontdekt wat wel en niet werkt in de praktijk. Wat hij leert, verwerkt hij in de cursus en in de artikelen in de kennisbank.

Meer over ons

Meer over Werken met AI

Alles over Werken met AI